De zachte aanpak van sinusitis

Heb jij ook een winterabonnement op sinusitis? Ontdek hier wat je zélf kan doen om sinusitis te voorkomen of verzachten.

Wat is sinusitis juist?
In de beenderen rond de neus en de ogen bevinden zich verschillende holtes. Waarom ze daar zitten, is niet zo duidelijk: misschien wel om de schedel minder zwaar te maken. Deze holtes staan in verbinding met de neus, zijn bekleed met slijmvlies en draineren ook naar de neus. Als je verkouden bent, zwellen al deze slijmvliezen op en raken de verbindingen met de neus verstopt.

De sinussen ontsteken en bezorgen je vieze neusloop, hoofdpijn die erger wordt als je voorover buigt, en soms ook koorts. In vele gevallen is sinusitis gewoon een banale uitloper van een verkoudheid en klaren de klachten vanzelf op. Raken de sinussen besmet met een bacterie en voel je je echt ziek, dan zijn soms antibiotica nodig.

Bij chronische sinusitis (klachten die drie maanden of langer aanslepen) zijn de klachten constant, zij het minder hevig, en zijn er vaak andere factoren in het spel: ongunstige stand van bepaalde delen van de neus, constante zwelling van de slijmvliezen door allergie voor pollen, huismijt of de poes, poliepen, verlaagde afweer of besmetting met een schimmel.

Chronische sinusitis is veel moeilijker te behandelen. Soms moet er operatief worden ingegrepen, maar ook dat is niet altijd een garantie voor genezing. Bij chronische sinusitis kan je ook je reukvermogen deels of volledig verliezen, wat erg vervelend is, aangezien je dan nog nauwelijks proeft wat je eet.

Hulp uit de keuken
- Vermijd zodra je verkouden bent alle melkproducten, aangezien die de vorming van dik slijm in de hand werken. Vooral kaas bevat erg veel caseïne, een kleverige stof die de slijmen nog meer doet vastkleven. Verzuurde melkproducten (yoghurt, karnemelk, kefir) kunnen wel in kleine hoeveelheden. Vervang gewone melk eventueel door sojamelk. Geitenmelk en -kaas kunnen ook, indien je kaas niet kan missen.

- Vermijd alles wat sterk gesuikerd is (frisdrank, snoep, koekjes). Suiker verzwakt het afweersysteem. Neem als tussendoortje liever fruit.

- Drink veel, best water op kamertemperatuur, slappe thee, kruidenthee en bouillon. Het vocht maakt de slijmen dunner en helpt de sinussen te openen.

- Vermijd koffie, sterke thee en alcohol. Die hebben allemaal een uitdrogend effect op de slijmvliezen.

- Neem geen ijskoude dranken of ijs.

- Vermijd een pittig gekruide maaltijd. De Thaise hete zure soep staat erombekend dat ze helpt de neus vrij te maken bij verkoudheid. Maar ook gewone verse kippensoep bevat vele werkzame bestanddelen tegen infecties.

- Zet look op het menu. Look zal je sinusitis niet prompt genezen, maar het werkt wel antibacterieel, weerstandsverhogend en ontzwellend.

- Versterk de weerstand verder door voldoende vitamine C te gebruiken: in de winter elke dag het sap van een sinaasappel of citroen, of een supplement.

- Neem een kurkuma-supplement: er zijn anekdotische bewijzen dat het werkt.

- Mierikswortel helpt eveneens om de slijmvliezen te ontzwellen.

- Leg een doorgesneden ui op je nachtkastje. Het ruikt niet erg lekker, maar helpt om de neus vrij te maken als je verkouden bent.

- Uit een langdurige studie is gebleken dat bromeline, een werkzaam bestanddeel uit ananas, werkzaam is bij sinusitis. De klachten namen bij de behandelde groep sneller af dan bij een controlegroep. Zet dus geregeld ananas op de boodschappenlijst in de winter, of neem een supplement als je geregeld sinusitis hebt.

Hulp uit de alternatieve geneeskunde
- Drink kruidenthee voor de luchtwegen. Meestal vind je daarin tijm, een typisch winterkruid dat voor alle klachten aan de luchtwegen ingezet kan worden. Ook vlier zit meestal in zo'n mix: vlier wordt van oudsher gebruikt in thee, siroop en zweetdranken. En ook salie, dat desinfecteert, kan in zo'n tisane zitten. Let op, kies thee van een goed merk (Ladrôme, Jacob Hooy, de natuurwinkel) om er zeker van te zijn dat de kruiden niet vol residu's van bestrijdingsmiddelen zitten.

- Acupunctuur: vooral bij chronische klachten kan het nuttig zijn een acupuncturist te raadplegen, die eventuele blokkades zal opzoeken en proberen te verhelpen.

- Osteopatie: ook hier zal de therapeut blokkades proberen te vinden en vrijmaken. Vooral blokkeringen in de nek/hals kunnen invloed hebben op sinussen, waardoor dit gebied minder goed doorbloed of gedraineerd wordt. Uit een experimentele studie uit 2006 is alvast gebleken dat de door een osteopaat behandelde groep patiënten minder klachten en een vermindering van hoofdpijn rapporteerde in vergelijking met de controlegroep, waar de klachten in de tien behandelingsweken nog toenamen.

- Twee homeopathische geneesmiddelen staan op de voorgrond bij het behandelen van sinusitis: Kalium bichromicum en Silicea. Kalium bichromicum wordt gebruikt bij elke aandoening met afscheiding van dik, draderig, gekleurd slijm en bij pijn aan de neuswortel. Silicea is geschikt bij personen die sterk gevoelig zijn voor de kou en die een duidelijk zwaartegevoel in het hoofd hebben.

- Cinnabaris wordt ingezet bij erge pijn rond de ogen, rode ogen en uitgesproken vieze neusloop, bij personen die nerveus, verdrietig, moe en vergeetachtig zijn.

Hulp uit de natuur
- Stoom met heet water en eucalyptusolie (opgelet: bescherm je ogen).

- Meng ongeveer 250 ml water met een halve koffielepel zout en spoel de neus met dit mengsel. Dat gaat het makkelijkst met een neusdouche of neti pot (zo'n handig kannetje kan je krijgen bij de apotheek). Je giet het zoute water in de neus via het ene neusgat en het loopt er via het andere uit, samen met het slijm. Doe dit driemaal per dag en het zal je verbazen hoeveel rommel je op deze manier kan opruimen. In het oosten is het schoonmaken van de neus even gewoon als tandenpoetsen bij ons.

- Rasp verse gember, pers het sap eruit door een zeefje en meng dit met (natuur)honing. Neem drie keer per dag een lepeltje.

Hulp uit de aromatherapie
- Druppel wat tea tree-olie op de kraag van je jas of op je zakdoek. Tea tree heeft sterk ontsmettende eigenschappen en maakt als het ware de lucht om je heen schoon. Het aroma dat je inademt, helpt ook om de sinussen vrij te maken en te houden.

- Maak een mengsel van enkele druppels ravintsara, niaouli en grove den. Hiermee kan je enkele keren per dag stomen. Let op, na het stomen blijf je best nog een uur of twee binnen (de damp hangt immers nog een tijdje in de lucht). Ook Spaanse marjolein is werkzaam bij sinusitis. Probeer de oliën eventueel apart uit en zoek uit wat je het beste bevalt, maar neem nooit olie oraal in zonder raad van een specialist. Voor 's nachts kan je een elektrische verdamper gebruiken.

- Stoom met enkele druppels muntolie en/of masseer het voorhoofd met een druppeltje muntolie (let op voor de ogen!).

8 gouden anti-sinusitustips!
1. Gebruik je gezond verstand: rust als je verkouden bent en kruip op tijd in bed.
2. Draag altijd een muts als het koud is en als je gevoelige sinussen hebt.
3. Zorg voor een vlotte stoelgang.
4. Neem geregeld een flink warme douche: de waterdamp helpt de slijmvliezen bevochtigen.
5. Heb je last van allergie, laat die dan behandelen, of vermijd voedingswaren waar je slecht op reageert.
6. Ga niet zwemmen: chloorwater is slecht voor de sinussen en in zwembaden krioelt het van de bacteriën.
7. Ga wandelen aan zee: het zout in de lucht helpt slijm op te lossen en aan zee is de luchtvervuiling altijd een stuk minder dan in het binnenland.
8. Vermijd stress: heel wat mensen merken dat ze sneller ziek worden als ze gestrest zijn. Ontspanning op tijd en stond, in het gezelschap van mensen die je energie en een goed gevoel geven, is nodig voor de weerstand.

Door Lut Debisschop
Goed Gevoel, januari 2012