Nietsdoen moet je leren!

doorRedactieop 25/08/2010

Eindelijk kunnen we eens lui achteroverleunen en lekker nietsdoen. Maar sommige mensen slagen er niet in om - zelfs tijdens hun vakantie - volkomen te ontspannen. Hier leer je hoe je maximaal van je vakantie kan genieten.

Wat is er heerlijker dan comfortabel in een strandstoel te zitten, met je blote voeten in het zand, en te kijken naar de deining van het water of de wolken die voorbijdrijven? Je gedachten even stil te leggen en aan helemaal niets te denken?

Nietsdoen kan zo'n deugd doen! En de zomer is natuurlijk de uitgelezen periode om jezelf zonder enig schuldgevoel zo'n moment te permitteren. Voor velen is de zomervakantie trouwens het énige moment van het jaar waarop ze eens kunnen ontsnappen aan het werk, het huishouden en alle andere familiale of sociale verplichtingen. Want doorgaans ligt de klemtoon van het dagelijkse leven op 'doen', en zelfs tijdens de weekends wordt ons weinig rust gegund, met veel stress en vermoeidheid tot gevolg.

Bovendien moet je in onze samenleving, om te worden gerespecteerd, presteren. Je moet economisch en sociaal bijdragen tot de maatschappij. Mensen worden door hun opvoeding vaak zelfs opgezadeld met een schuldgevoel wanneer ze eens nietsdoen. 'Voor de moderne mens is luieren inderdaad een luxe geworden,' zegt relaxatietherapeute Katleen De Gruyter. 'Dat heeft ook veel te maken met onze westerse cultuur. Als je hier een dagje vrijaf neemt, krijg je meteen de opmerking: 'moet jij niet werken vandaag?'.

Ik heb vier jaar op de Caraïben geleefd en daar stelde men zulke vragen niet. Daar was het heel normaal om tijd voor jezelf te nemen. Nochtans zou iedereen zichzelf af en toe bewust rust moeten gunnen. Want - net als ons lichaam - heeft ook onze geest soms een adempauze nodig. Als de boog altijd gespannen staat, kan dat je zuur opbreken. Precies deze mensen die jaar in, jaar uit altijd maar doorwerken en altijd bezig blijven, lopen het grootste risico om een burn-out of depressie te krijgen. Ze zijn zo druk bezig dat ze ondertussen hun lichaam vergeten. En ze hebben vaak niet in de gaten dat hun lichaam reageert op stress en tijdsdruk. De ademhaling gaat veel hoger zitten en wordt korter, de nek- en schouderspieren komen vast te zitten, er ontstaat spanningshoofdpijnen, rugproblemen, hartkloppingen,...'

'Ik ontmoet in mijn praktijk mensen die tien, twintig jaar lang continu doorwerken en drijven op adrenaline. Zij hebben dat ook nodig! Maar op een dag is al hun lichaamsenergie opgebruikt en kunnen ze - soms letterlijk - niet meer vooruit. En dan worden ze wel verplicht om gas terug te nemen.'

Controle loslaten
'Sommige mensen beheersen de kunst van het relaxen perfect,' zegt relaxatietherapeute Katleen De Gruyter. 'Dit zijn diegenen die het leven gewoon nemen zoals het komt. Maar voor anderen is relaxen extreem moeilijk. Het gaat dan vaak om mensen die altijd over alles controle willen hebben en moeilijk dingen kunnen loslaten. Ook wanneer je te hoge verwachtingen koestert, verhoog je de innerlijke stress, want dan creëer je een sfeer van móeten. Als je het gevoel hebt dat je al die dingen 'moet' doen, zal je gestresst zijn wanneer iets niet helemaal volgens plan verloopt.

In onze relaxatietherapie probeer ik mensen te leren om op een andere manier naar de dingen te kijken. Als je bijvoorbeeld zegt: 'ik móet vandaag die strijk doen' dan leg je veel druk op jezelf. Als je daarentegen zegt: 'ik heb een berg strijkwerk en als ik er vandaag tijd voor vind, probeer ik dat te doen...' laat je nog wat ruimte voor jezelf.'

Anderzijds zijn er ook mensen die zich graag verschuilen achter hun volle agenda. Op die manier moeten ze niet nadenken over hun eigen onzekerheid en angsten, en vermijden ze de confrontatie met zichzelf. 'In mindfulness of oosterse meditatie leer je bewust stil te staan bij jezelf. Dat is niet altijd makkelijk. Je wordt dan soms geconfronteerd met gevoelens, gedachten of karaktereigenschappen die je misschien liever niet zou kennen. Maar dit kan ook heel verhelderend werken om op een positieve(re) manier in het leven te staan.'

De kunst van het nietsdoen in 9 stappen
Overtuigd van het nut van zalig nietsdoen? Zo ga je aan de slag.

1. Mediteer
Begin elke dag met een kwartiertje of twintig minuten meditatie. Concentreer je op je ademhaling en geef jezelf een lichaamsscan: voel je tenen, voel je benen, voel je buik, etcetera. Op die manier kom je thuis in je eigen lichaam en begin je bewuster en meer ontspannen aan je dag.

2. Leer loslaten
Laat de dingen op je afkomen zoals ze zich aandienen. Sta met een open houding in het leven. Probeer niets te 'verwachten', dan is het ook minder erg als iets niet lukt. Blijf niet te lang stilstaan bij een tegenslag. Leer dingen los te laten!

3. Laat maar waaien
Meet jezelf de juiste mentaliteit aan. Als je het hele jaar door hard werkt, is het gepermitteerd om eens niets te doen. Dus wat kan het kwaad als je huis niet van kop tot teen ligt te blinken? Ieder mens heeft het recht om niet volkomen perfect te zijn. Laat het boeltje maar eens een boeltje zijn!

4. Vergeet de tijd
Het hele jaar door bepaalt de klok ons doen en laten. Zet daarom af en toe de wekker af, doe je polshorloge uit en vergeet de tijd even. Schakel je gsm en pc uit en zorg dat je onbereikbaar bent, zodat je ongehinderd kan luieren.

5. Leer delegeren
Veel mensen geraken gestresst omdat ze te veel hooi op hun vork nemen. Bespreek samen met je huisgenoten alle verplichte
klusjes - afwassen, schoonmaken, boodschappen doen... - en verdeel de taken. Durf ook eens doof te zijn voor de constante vraag om aandacht van je kinderen. Als je vrienden hebt uitgenodigd en je merkt dat je in tijdsnood komt, moedig je huisgenoten dan aan om je te helpen.

6. Begin klein, met relaxmomenten
Net zoals je nooit aan een marathon begint als je nog nooit hebt gelopen, mag je niet verwachten dat 'leren nietsdoen' vanzelf gaat. Het vergt een beetje training. Beperk de tijd die je aan bepaalde huishoudelijke taken wil spenderen. Las regelmatig een pauze in van vijf, tien of twintig minuten. Probeer optimaal van die pauze te genieten: lekker languit in je zetel, op het terras in je tuin, in je hangmat... Adem diep in en uit en bekijk rustig je omgeving. Geniet van het moment zelf. Daarna kan je met hernieuwde kracht je activiteiten verderzetten. Door jezelf regelmatig zo'n pauze op te leggen, zal je leren het denken uit te schakelen en te relaxen.

7. Luier met twee
Samen zijn met iemand van wie je houdt en simpelweg gelukkig genieten omdat je samen bent... Samen met je geliefde lukt het makkelijker om te genieten van het nietsdoen. Las daarom regelmatig een 'tête-à-tête' met je partner in, want anders riskeer je dat jullie zodanig worden opgeslorpt door de stress van alledag dat je langzaam van elkaar vervreemdt. Samen een terrasje meepikken, samen op blote voeten door het mulle zand stappen, of samen zwoegen om een bergtop te bereiken... Je vult zelf in hoe je dat samenzijn met je partner liefst invult, maar zorg dat je niet kan worden gestoord!

8. Herontdek de simpele dingen
De natuur in trekken is de meest simpele manier om je hoofd leeg te maken en even te ontsnappen aan de dagelijkse beslommeringen. In de vrije natuur is er zo veel te ontdekken, te zien, te ruiken,... Maar je moet je wel opnieuw leren openstellen voor al die schoonheid en opnieuw verwonderd durven te zijn over simpele dingen. Neem dus rustig de tijd voor een stevige wandeling door de bossen en laat je gsm thuis.

9. Geniet nu!
Languit luieren in het zonnetje, op je knieën je geliefde kat knuffelen, een glas wijn drinken op het terras, genieten van een lekker etentje,... Probeer van elk leuk moment voluit te genieten, zonder al aan morgen te denken. Hou je gedachten bij het nu, want er bestaat geen ander moment dan het huidige moment!

Door Caroline Stevens
Goed Gevoel, augustus 2010