Meteovista waarschuwt voor ‘zonkracht 5’: concrete tips van experts om jezelf te beschermen met zonnecrème

doorLiesbeth De Corteop 27/04/2022

Meteovista waarschuwt dat we deze week voor het eerst deze lente zonkracht vijf krijgen. Gevolg? Zelfs al verschuilt de zon zich achter de wolken: de kans om te verbranden en zonneschade op te lopen neemt toe. Wie langer dan een halfuur buiten zal zijn, haalt dus beter de zonnecrème boven. Maar om de hoeveel uur moet je smeren? Moet je nu al een dikke laag aanbrengen? En welke factor is hoog genoeg? Drie experts geven concreet smeeradvies. “Een hogere factor is niet altijd beter.”

Veel wolken aan de lucht, deze week. Een mens kan dan al eens vergeten om zonnebrandmelk te smeren. Begrijpelijk, maar niet zo goed voor je velletje. Of je al dan niet verbrandt door de zon, heeft immers niks te maken met hoe warm het buiten is. Wel met de zonkracht, meldt meteoroloog Matthijs van der Linden van Meteovista, en die gaat deze week juist de hoogte in. De zonkracht, of de uv-index, wordt weergegeven op een schaal van nul tot en met tien. Hoe hoger de waarde, hoe groter het risico dat je kan verbranden. 

Matthijs: “De hoeveelheid ozon hoog in de lucht neemt af. Het zonlicht heeft daardoor meer uv-straling en daardoor krijgen we voor het eerst deze lente zonkracht vijf. Donderdag en vrijdag is de zon het felst. Tussen 12 en 15 uur kan een onbeschermde huid in minder dan een half uur al rood beginnen te kleuren.”

En die zonnestralen zijn schadelijk voor de huid, daarover kunnen we kort zijn. Dat bevestigt dermatologe Dagmar Ostijn. “Zodra we zonder zonnefactor buitenkomen, lopen we schade op. Dat zie je – de huid wordt rood – maar er is ook onzichtbare DNA-schade. Zo kan het op lange termijn niet alleen rimpels en huidveroudering veroorzaken, maar ook celschade en zelfs huidkanker.” 

Met andere woorden, je huid beschermen is geen overdreven maatregel. Enkele experts delen een praktisch zonneplan zodat je zonder zorgen kunt buitenkomen. 

1. Smeer volgens je huidtype 

Dermatologe Dagmar Ostijn: “Zelf geef ik de voorkeur aan een crème of melk. Mensen met een vette huid zijn het meest gebaat met een geltextuur. Crèmes zijn dan weer beter voor een droge huid.”

2. Kies de juiste filter

“Minerale filters reflecteren en vormen een schild tussen de huid en de zon, chemische filters zullen uv-straling absorberen en neutraliseren”, legt Ostijn uit. Welke nu het beste is? Simpel, diegene die je het liefste smeert, stelt zonnecrèmeproducente Ciska Dings. “Kies er een die jij fijn vindt om aan te brengen.” 

3. Kies de juiste beschermingsfactor

Hoewel je dagelijks een SPF zou moeten gebruiken, wordt dit extra belangrijk als de zonkracht drie of hoger is. Dat benadrukt ook onderzoeksarts Jetske Ultee. “Bij ons is dat ongeveer in de maanden april tot en met september”, schrijft ze in haar online zonboekje.  

Ultee: “Gebruik van een factor 15 of 30 is in principe goed. Een factor 30 of hoger is aan te raden aan mensen met een lichte huid of mensen die last hebben van pigmentvlekken. Evenals aan de wat minder trouwe smeerders. Als je een zonnebrandcrème goed aanbrengt, beschermt een product met een factor 15 tegen 94 procent van de zonnestralen; een product met een factor 30 haalt 97 procent.”

Geen enkele uv-filter beschermt je trouwens voor 100 procent. “Zelfs een factor 50 niet; deze benadert de 98 procent en dat is maar één procent meer dan bij een factor 30.” Ook belangrijk om te weten: hoger is niet altijd beter. Ultee: “Uit onderzoek blijkt dat mensen bij een hoge factor minder zonnecrème gebruiken en minder vaak insmeren.” Wie het niet zo nauw neemt met smeren, kan beter op veilig spelen met een hoge factor. Trouwe smeerders kunnen voor een lagere SPF kiezen.

4. Hoe vaak moet je smeren? 

Geen enkele zonnebrandcrème behoudt zijn werking de gehele dag, waarschuwt onderzoeksarts Ultee. “Om de factor te bereiken die op de verpakking staat, moet je de crème sowieso elke twee uur opnieuw aanbrengen. De werkzaamheid van de filters neemt namelijk af na applicatie. De snelheid waarmee dat gebeurt, hangt af van je huidtype, de sterkte van de zon, je activiteit (zwemmen, sporten) en de gebruikte zonfilter.”

5. Smeer voldoende

In een ideale wereld gebruikt iedereen 2 milligram zonnecrème per vierkante centimeter huid. Dat is ongeveer een halve theelepel voor je gezicht. In werkelijkheid smeert niemand die hoeveelheid op zijn gezicht. Hierdoor vermindert ook de beschermingsfactor. Stel: jij brengt amper 0,5 milligram per vierkante centimeter aan. Een SPF 30 beschermt dan slechts met een SPF 7,5. Oeps! 

Gelukkig bestaat er een simpele oplossing. Ciska Dings: “Werk in laagjes: smeer een aparte zonnecrème boven op je dagcrème, gebruik foundation met SPF en een fixerende spray met SPF. Zo benader je de aanbevolen hoeveelheid.” 

6. Smeer in de juiste volgorde

Hoewel vaak het omgekeerde wordt beweerd, kun je echt het beste eerst je moisturizer aanbrengen, deze even goed in laten trekken en daarna pas je zonnebrandcrème opsmeren, voegt Jetske Ultee er nog aan toe. “Als je het andersom doet, kunnen de actieve stoffen in je moisturizer hun werk niet meer goed doen. Voor met name de antioxidanten in dagcrèmes is het belangrijk dat ze in de huid kunnen dringen om daar vrije radicalen te neutraliseren. Deze stoffen kunnen je huid ook beschermen tegen de zon die nog door je zonnebrandcrème dringt.”

“Alleen als je een heel vette crème gebruikt die niet intrekt (denk aan vaseline), en je hebt een zonnebrandcrème met chemische filters, dan kan je beter eerst je zonnebrandcrème opbrengen. Chemische filters moeten in contact komen met de huid om te werken. En als er echt een dikke laag crème op je huid blijft liggen, is dat niet goed mogelijk.”