Meer mensen kampen met eetproblemen sinds pandemie: psycholoog licht de meest voorkomende vragen toe

doorLiesbeth De Corteop 05/05/2021

De helpdesk van Eetexpert kreeg vorig jaar opvallend meer vragen van jongeren en bezorgde ouders binnen. ‘Help, ik heb last van obesitas’ tot ‘Het eetgedrag van mijn kind leidt tot spanningen aan tafel’: dit zijn de meest voorkomende bekommernissen. Klinisch psycholoog An Vandeputte geeft een antwoord. 

Maar liefst 810 mails en telefoontjes. Zo veel oproepen kreeg de helpdesk van Eetexpert, het Vlaams kenniscentrum voor eet- en gewichtsproblemen, vorig jaar binnen. Ter vergelijking: in 2019 ging het nog om 457 vragen. Dat is dus een stijging van 77 procent. Vooral in het najaar stond de hulplijn roodgloeiend. De cijfers voor november en december 2020 zijn meer dan het drievoudige van het vorige jaar. 

Het wijst er in ieder geval op dat de pandemie een nadelig effect heeft op onze eetgewoontes. Dat bevestigt An Vandeputte, klinisch psycholoog en oprichtster van de vzw. “Door corona voelen mensen zich angstiger en eenzamer, en hebben ze meer dan ooit het gevoel dat ze de controle over hun leven kwijt zijn. Dit kan hun relatie met eten bemoeilijken: of ze eten meer, of ze focussen zich op hun voeding en gaan verwoed hun calorieën tellen”, aldus Vandeputte. 

Nog zorgwekkend is dat het aantal doorverwijzingen naar professionele hulp fel toeneemt. Dat wijst erop dat de ernst van de eetstoornissen aanzwelt. Jammer genoeg worden ook de wachtlijsten voor gespecialiseerde residentiële zorg langer: voor kinderen onder de 15 jaar is er een wachttijd van ongeveer zes maanden. Oudere jongen moeten gemiddeld vier maanden wachten. “We helpen momenteel vooral mensen aan ambulante zorg, waarbij de zorgverlener zich naar de patiënt verplaatst”, reageert Vandeputte. 

Meest voorkomende vragen

An Vandeputte lijst de meest voorkomende vragen van ouders en jongeren op. 

1. “De vraag die we het meest te horen krijgen, komt van jongeren zelf. ‘Het gaat niet goed met me. Waar kan ik terecht voor hulp?’ Dan proberen we te weten te komen waar ze wonen en wat hun probleem is. Vervolgens gaan wij op zoek in onze database naar een goeie match met een hulpverlener in de buurt. We raden ook altijd aan om ineens een inschattingsgesprek te plannen met de hulpverlener. Zo krijgt de jongere de kans om te achterhalen of er effectief een eetprobleem is en wat eraan te doen valt.” 

2. “Ook ouders nemen geregeld contact op met onze helpdesk. ‘Mijn kind heeft het moeilijk met eten en dat leidt tot spanningen aan tafel. Wat kunnen we hieraan doen?’ Het is begrijpelijk dat ouders onmacht voelen en hun kind willen helpen. Maar dat is niet even makkelijk. Soms worden ze kwaad, soms willen ze het stuur overnemen en hun kind te veel betuttelen. Dat helpt niet. Dus raden we ouders aan om de zogenoemde helikopterpositie aan te nemen: ze mogen zich niet enkel focussen op het probleemgedrag. Hun kind is zoveel meer dan enkel een eetprobleem, het is ook een jongere die probeert te groeien en een leven wil opbouwen. Die jongere moet dus zelf kunnen kiezen voor herstel en zorg.” 

Door meer oog te hebben voor de context kunnen ouders positiever en geduldiger zijn. Dat leidt tot een meer ontspannen sfeer aan tafel en dat is een must als ouders hun kroost willen steunen bij de zoektocht naar hulp, stelt Vandeputte. “Die zoektocht vraagt tijd. Het is belangrijk dat de jongere ondertussen de autonomie in handen blijft houden.”  

3. “Een tweede vraag van ouders die we vaak horen: ‘Mijn kind eet niet meer goed. Hoe kan ik deze situatie aanpakken?’ Soms gaat het over kleine kinderen die geen fruit of groenten willen eten, tieners die heel selectief in hun bord prikken, veel sporten en weinig eten, of juist héél véél eten. Telkens zoeken we naar een hulpverlener in de buurt die ouders de juiste info kan geven.” 

4. “Tot slot wordt de helpdesk vaak geraadpleegd door jongeren met obesitas. ‘Wat kan ik doen aan mijn overgewicht?’ Eerst proberen we een goede inschatting te maken van hun levensstijl. Men kijkt hierbij niet alleen naar hun beweging en eetpatronen, maar ook of ze lang stilzitten, hoe tevreden ze zijn met hun eigen lichaam, of ze goed slapen, ... Dan is meteen duidelijk wat er stroef loopt. Heeft iemand voedingsadvies nodig? Hulp om meer te bewegen? Heeft iemand een onblusbaar hongergevoel en kunnen hormonale of genetische problemen aan de oorzaak liggen? Op basis daarvan adviseren we gepaste zorg.”

Zit jij ook met vragen? Je kan terecht op de website of bij de hulplijn van Eetexpert, of bellen naar 016/84.56.99 en 0496/28.80.57.