De sprong van de trampoline naar het ziekenhuis is rap gemaakt: expert legt uit hoe (on)veilig het is

doorLiesbeth De Corteop 13/06/2020

Jump for joy, jump for joy!Door de coronacrisis lijken veel ouders te luisteren naar het advies van 2 Unlimited, want ze hebben massaal trampolines aangekocht. Puur jolijt voor de kinderen, maar hoe veilig is dat eigenlijk? Traumatoloog Stefaan Nijs van het UZ Leuven legt uit wat de risico’s zijn en waar ouders het best op letten. 

Het is prachtig lenteweer en door de lockdown zaten kinderen zich wekenlang thuis te vervelen. Een combinatie die veel ouders aanzet tot de aankoop van een trampoline. Zelfs mensen die zwoeren om er nooit eentje in huis te halen, hebben het speelgoed aangeschaft om hun kroost in de tuin te houden. Bij Dreamland is het een absolute topper, bij Bol.com verkochten ze er acht keer zoveel. 

Om maar te zeggen: het springvertier is tegenwoordig niet meer weg te denken uit de wereld van jonge kinderen. Net zo min als de bijhorende ongelukken, trouwens.

Dat het gestuiter op trampolines vaak gepaard gaat met vervelende verwondingen, weet vermaard traumachirurg Stefaan Nijs. “We weten niet exact hoeveel mensen er per jaar in het ziekenhuis belanden als gevolg van een ongeval op de trampoline”, vertelt hij. “In ons land wordt de trauma- en ongevallenregistratie niet bijgehouden. Het is dus niet duidelijk hoeveel ongevallen er in totaal zijn, laat staan wat de oorzaken zijn. Maar het is een publiek geheim dat trampoline-ongevallen een frequente reden zijn om de spoedgevallen te bezoeken, zeker in de zomer, wanneer het mooi weer is en kinderen thuis zijn.” 

Twee jaar geleden werkte Nijs mee aan een studie van de opnames in de spoedgevallendienst van het UZ Leuven. Daaruit bleek dat de trampoline aan te wijzen is als boosdoener bij 1,5 procent van alle opnames. “Dat cijfer is gebaseerd op onze ervaring in het Leuvense ziekenhuis. Je kan dat dus niet klakkeloos extrapoleren naar Vlaanderen. In de praktijk zullen er waarschijnlijk meer slachtoffers zijn. Veel mensen gaan immers met het letsel naar de huisdokter of een regionaal centrum. Alleen als het echt een ernstig letsel is, worden ze doorverwezen naar ons.” 

Oppassen voor breuken

“De meest voorkomende letsels zijn eenvoudige kneuzingen en snijwonden. Ernstige kwetsuren komen - gelukkig - minder voor. Dan gaat het om breuken ter hoogte van gewrichten. Denk aan de enkels, knie, elleboog en pols. Wanneer mensen op hun hoofd of nek vallen, kan dat zeer ernstige letsels veroorzaken die zelfs levensbedreigend zijn.” 

Je zou denken: klutst dat gespring de hersenen dooreen? “Wanneer kinderen zeer hard, heel hoog en met veel kracht springen, kunnen ze in theorie hersenletsels oplopen. Doen ze dat heel vaak? Dan kunnen de letsels zich opstapelen.” Uitspraken over blijvende schade durft Nijs niet te maken. “De langdurige effecten zijn nog onvoldoende bestudeerd.” 

Afvoeren dan, dat ding? “Nee”, zegt Nijs. “Door mijn beroepsmisvorming hebben mijn kinderen nooit een trampoline gekregen. Maar op zich wordt er ook zó veel op gesprongen zonder dat er letsels ontstaan. We moeten niet alles verbieden wat leuk is. Je houdt gewoon het best rekening met een aantal essentiële regels.” 

Zo raadt de chirurg het af om met meerdere kinderen tegelijk te springen. “Dat kan botsingen veroorzaken en het maakt het moeilijker om je evenwicht te bewaren als je weer op je voeten landt. Daardoor zal je sneller je enkel omslaan of je knie op een abnormale manier plooien. De meeste ongevallen ontstaan op deze manier”, legt hij uit. Hou dus zeker een oogje in het zeil dat je kinderen niet met z’n allen op de trampoline kruipen. 

“Gebruik eveneens een veiligheidsnet of een trampoline die ingegraven is in de grond, zodat je kind geen diepe val kan maken. Ook kleine kinderen mogen zich op de trampoline uitleven, maar dan is supervisie aangewezen.”