Hoe ga je als ouder om met een kind dat luidkeels expliciete lyrics meebrult? "Leer kinderen dat bepaalde uitspraken of lyrics niet representa­tief zijn voor het echte leven"

doorRedactieop 30/01/2021

De Amerikaanse zangers Cardi B kwam afgelopen maand onder vuur te liggen, nadat een filmpje viraal ging. Daarin is te zien hoe ze haar 2-jarig dochtertje probeert af te schermen van haar eigen seksueel expliciete song WAP. Pedagogisch verantwoord of hypocriet? Opvoedingsexpert Steven Gielis kadert: “Het is normaal dat je als mama of papa bezorgd bent om wat je kind te zien of te horen krijgt, maar muziek censureren is wel erg verregaand.”

Het filmpje waar de hetze om draait is een Instagram live waarop de Amerikaanse rapster Cardi B danst op haar eigen nummer WAP, wat staat voor wet ass pussy. Tot plots haar 2-jarige dochtertje Kulture komt aangelopen en de zangeres stante pede de muziek uitzet en na een paniekerige “no, no, no” van haar glas wijn sipt alsof er niets aan de hand is. Hoewel heel wat mensen het filmpje vooral grappig vonden, kreeg de zangers ook bakken kritiek over zich heen. Want hoe hypocriet is het om een lied de wereld in te sturen waar je nog niet eens je eigen kind wil naar laten luisteren?, klonk het op sociale media.

Via Twitter schoot Cardi B meteen in de verdediging. De manier waarop ze haar seksualiteit in haar muziek uit, is volgens haar helemaal gerechtvaardigd. Ook benadrukt ze dat ze geen muziek voor kinderen maakt, maar voor volwassenen en wijst ze erop dat ouders verantwoordelijk zijn voor wat hun kind hoort of ziet. Daarbij zegt ze dat ze als persoon dan wel erg open is over haar seksualiteit, maar het daarom als moeder nog niet hoeft te zijn.

Seks is overal 

Daar zit wat in, al roept het ook heel wat vragen op. Heeft Cardi B gelijk en zijn ouders inderdaad verantwoordelijk voor alles wat hun kind hoort of ziet? En als dat zo is, hoe hou je de controle in een wereld vol flitsende schermen? 

Niet, als je het aan opvoedingsexpert bij online oudercommunity ZITDAZO Steven Gielis vraagt. “Seks is overal: op televisie, op de radio, in games en dus ook in lyrics van muziek.Traditioneel worden vrouwen daarbij geseksualiseerd of stereotiep voorgesteld. Het is een goed idee om dat met je kind te bespreken.”

Feministisch of genderstereotiep? 

“Op dat vlak is WAP momenteel echt een hot topic. Het gaat in tegen de trend dat enkel mannelijke rappers expliciete lyrics zouden zingen. Op die manier wordt het lied ook een soort van feministisch statement.” Zo rapt Cardi B bijvoorbeeld zonder schroom over haar eigen libido: “Yeah, you fucking with some wet ass pussy. Bring a bucket and a mop for this wet ass pussy.” In onze contreien zorgde de Amsterdamse Merol met haar spraakmakende ‘Hou je bek en bef me’ voor een gelijkaardig statement.

“Het is normaal dat je als mama of papa bezorgd bent om wat je kind te zien en te horen krijgt, maar muziek censureren is wel erg verregaand. Afhankelijk van de ontwikkelingsleeftijd van een kind zal hij of zij anders reageren. Het is onschuldig als een kind een dansje doet op een hip liedje, maar het is iets minder onschuldig als ze luidkeels expliciete zinnen beginnen meebrullen. Je kind daarop aanspreken en uitleggen waarom iets minder gepast is, hoort bij opvoeden.”

Waar ligt de grens?

Maar wanneer is iets ‘iets minder gepast’? Waar trek je als ouder de grens? Het is allemaal erg flou en dat ook muziek steeds meer die grenzen opzoekt, maakt het er allerminst gemakkelijker op. “Kinderen die op weg zijn naar de puberteit of er net middenin zitten, moeten kunnen experimenteren. Dat hoort bij hun ontwikkeling. Maar natuurlijk heeft iedere ouder zijn eigen persoonlijke grenzen. Daarom is het enorm belangrijk om met je kind binnen een open sfeer in gesprek te gaan. Probeer ook rustig te blijven. Want word je boos, snij je de communicatielijn af.”

“Probeer via dat gesprek je kind bewust te maken van wat ze beluisteren of online zien verschijnen. Leer hun dat ze dat best met een korrel zout nemen en dat bepaalde uitspraken of lyrics niet representatief zijn voor ‘hoe het er in het echt aan toe gaat’. Je kind de toegang tot bepaalde songs in je Spotify-playlist ontzeggen gaat ver en heeft allicht ook een impact op de band tussen ouder en kind. Bovendien, hoe ga je zo’n verbod hanteren?”

Geen agendapunt 

Eerder gaf ook ook Boris Cruyssaert van Vlaams expertisecentrum voor seksuele gezondheid Sensoa in De Morgen al aan dat je het gesprek rond seksuele voorlichting niet gepland aan de keukentafel hoeft te voeren, maar dat het beter is om in te spelen op de dagdagelijkse praatjes. Daarbij hoeven ouders volgens Gielis niet bang te zijn om slapende honden wakker te maken door seksuele thema’s met hun kroost te bespreken. “Integendeel. Kinderen krijgen op deze manier de kans zelf te reflecteren over wat ze belangrijk vinden. De leeftijd waarop jongeren voor de allereerste keer seksuele betrekking hebben, gaat ook steeds omhoog. Ze beginnen er later aan. Voor kinderen met een gezond zelfbeeld zal expliciete muziek weinig tot geen impact hebben op hun levenskwaliteit, noch op hun latere seksuele keuzes.”