Bronchiolitis, niet zomaar een kinderziekte

doorRedactieop 15/01/2009

Ieder jaar worden in België 6000 baby's getroffen door bronchiolitis, een infectie van de luchtwegen die zeer gevaarlijk kan zijn. Een echt vaccin bestaat nog niet, daarom is een goede preventie bij risicokinderen uiterst belangrijk.

In het najaar - vooral in de maanden november en december - worden onze ziekenhuizen overspoeld door baby's met bronchiolitis.
Deze infectie begint meestal met een onschuldig lijkende verkoudheid, maar kan erg gevaarlijk zijn. 'Bronchiolitis is géén onschuldige kinderziekte', zegt Prof. Dr. José Ramet, diensthoofd pediatrie van het UZ Antwerpen en het ZNA Koningin Paola Kinderziekenhuis. 'Eén à drie procent van alle kinderen die met bronchiolitis in het ziekenhuis belanden, overleven het niet. Dat is een erg hoog sterftecijfer.

Daarom is het enorm belangrijk dat artsen en ouders goed beseffen wat de ziekte precies inhoudt en de juiste maatregelen nemen.'
Bronchiolitis is een ontsteking van de slijmvliezen van de kleinste luchtwegen (de bronchioli), die gepaard gaat met vochtophoping, slijm en het afsterven van cellen. Door de verstopping van de kleine luchtwegen krijgt het kind niet voldoende zuurstof meer binnen. 'De symptomen van bronchiolitis zijn in het begin vergelijkbaar met deze van een gewone verkoudheid: koorts, neusloop, middenoorontsteking. Maar na drie tot vijf dagen verergeren de klachten en krijgt de baby zware hoestbuien en ademhalingsmoeilijkheden. Dit gaat soms gepaard met braken en een weigering van het kind om nog te eten. Dergelijke ernstige infecties vereisen een ziekenhuisopname en kunnen vooral bij risicokinderen gevaarlijk zijn', zegt Prof. Ramet.

Risicobaby's

Risicobaby's lopen aanzienlijk méér kans om een ernstige bronchiolitis te krijgen. Het gaat om ex-prematuurtjes, baby's met een chronische longziekte, baby's met een aangeboren hartziekte, baby's van wie de moeder astmapatiënte is en de allerkleinsten (jonger dan één maand). Maar ook gezonde baby's tot twee jaar blijven niet altijd gespaard. Bronchiolitis is zéér besmettelijk en kan zelfs op afstand - door druppeltjes die vrijkomen bij niezen en hoesten - maar ook door contact met besmet speelgoed overgedragen worden. 'In zowat 90 procent van de gevallen wordt bronchiolitis veroorzaakt door het respiratoir syncytieel virus (RSV).

De behandeling bestaat momenteel vooral uit het bestrijden van de symptomen met onder andere neusdruppels en/of inhalatiemiddelen of het toedienen van zuurstof. Bij ernstig zieke kinderen is dikwijls kunstmatige beademing nodig. Want een echt geneesmiddel tegen bronchiolitis is er nog niet. Er wordt momenteel wel gewerkt aan een vaccin dat het virus zou uitschakelen, maar dat is nog experimenteel. Wel bestaat er een preventieve behandeling met antistoffen (Palivizumab), maar die is erg duur en heeft enkel effect op één type bronchiolitis, namelijk RSV. Dit is evenwel de meest voorkomende vorm van bronchiolitis bij jonge kinderen.'

Preventie
'De jongste tien jaar zien we een duidelijke toename van RSV-bronchiolitis. Een goede preventie dringt zich dan ook op. Maar in vergelijking met andere Europese landen hinkt België op dit vlak wat achterop', zegt Prof. Ramet. 'De behandeling met antistoffen wordt in ons land enkel terugbetaald voor een beperkte groep risicobaby's: bij prematuurtjes tot één jaar en bij hart- of longpatiëntjes tot twee jaar.

In andere landen wordt de vaccinatie met antistoffen aan een veel uitgebreidere groep toegediend. Gezondheidsspecialisten pleiten er al langer voor om álle risicobaby's op dezelfde manier te beschermen tegen bronchiolitis. Want de gevolgen op langere termijn zijn niet te onderschatten. Uit verscheidene wetenschappelijke publicaties blijkt immers dat kinderen die in hun babytijd bronchiolitis hadden, een veel groter risico lopen om op latere leeftijd last te krijgen van een piepende ademhaling (wheezing) en/of astma. Als ouder kan je je kind niet 100 procent beschermen, maar je kan wel een aantal voorzorgsmaatregelen in acht nemen die de kans op besmetting verkleinen.'

Hoe bescherm je jouw kind tegen bronchiolitis?
Omdat bronchiolitis erg besmettelijk is, kan je nooit volledig uitsluiten dat je kind bronchiolitis oploopt. Wel bestaan er een paar eenvoudige vuistregels die het risico van besmetting verkleinen.
- Was altijd goed je handen voor je een kind aanraakt.
- Gebruik wegwerpzakdoeken.
- Reinig en ontsmet regelmatig het speelgoed van je kind(eren).
- Laat verkouden of grieperige personen niet in de nabijheid van jonge kinderen komen.
- Vermijd rokerige ruimtes met je kind.
- Neem regelmatig het stof af en verlucht de kinderkamer.
- Wanneer je kind een risicobaby is (zie boven) dring dan bij je arts aan op een passieve inenting met antistoffen.

Uit Goed Gevoel december 2008, Caroline Stevens