Geneeskrachtige keukenkruiden

doorRedactieop 24/03/2010

Basilicum, knoflook, tijm... We gebruiken ze allemaal in onze keuken om gerechten te kruiden. Sommige smaakmakers hebben echter ook een geneeskrachtige werking: welke ontdek je hier!

Marjolein geeft rust

Wat?

Zowel de blaadjes als de bloemen van de marjolein hebben een helende kracht.

Goed voor...
Marjolein staat vooral bekend om zijn kalmerende werking. Dit komt omdat het inwerkt op de parasympaticus, het deel van ons centraal zenuwstelsel dat zorgt voor de noodzakelijke rust in ons lichaam. Ook problemen die ontstaan door stress zoals spijsverteringsstoornissen, hyperventilatie, angsten en (sommige) zenuwpijnen verbeteren met marjolein.

Hoe te gebruiken?
Marjolein wordt vers gebruikt om gerechten te kruiden, maar voor een geneeskrachtig effect kies je best marjolein onder de vorm van etherische olie (te koop in natuurwinkels). Doe drie koffielepels van deze olie in je badwater en ga er vijftien tot dertig minuten in liggen. Je zal je snel ontspannen voelen. Een zachte massage met deze olie ontspant de spieren en bevordert een goede slaap.

Wanneer vermijden?
Vermijd marjoleinolie bij zwangerschap. Pure etherische olie op de huid kan huidirritaties veroorzaken. Bij een te hoge dosis verliest marjolein zijn kalmerende invloed en gaat het juist opwekkend werken.


Tijm bestrijdt infecties

Wat?

Tijm is een aromatische, groenblijvende heesterstruik.

Goed voor...
Tijm bestrijdt infecties en verhoogt de natuurlijke weerstand. Tijm is ook het beste ontsmettende kruid bij keelpijn, ontstoken tandvlees en wondinfecties.

Hoe te gebruiken?
Pluk de tijm vlak voor de bloei en laat hem drogen op een koele, donkere plaats. Gedroogde tijm kan je makkelijk een jaar bewaren. Tijm kan je toevoegen aan soep of sauzen, maar je kan er ook thee van trekken.

Wanneer vermijden?
Een normale hoeveelheid - gewoon om je eten te kruiden - kan geen kwaad. Te veel wilde tijm kan de menstruatie opwekken en is te mijden bij zwangerschap.


Peterselie helpt bij vertering

Wat?

De groene takjes van peterselie zijn helemaal eetbaar.

Goed voor...
Peterselie bevordert de spijsvertering en is goed voor de nieren.

Hoe te gebruiken?
Peterselie kan vers of gedroogd worden gegeten. Wil je de geneeskrachtige werking versterken, maak dan een thee. Overgiet enkele verse takjes peterselie met kokend water en laat enkele minuten trekken. Elke dag één à twee koppen.

Wanneer vermijden?
Vermijd te veel peterselie bij zwangerschap.


Selderij is vochtafdrijvend

Wat?

Een kleine plant met vlezige stengels.

Goed voor...
Selderij is vochtafdrijvend en voorkomt nierstenen.

Hoe te gebruiken?
Je kan selder fijn snijden en versnipperen in een salade. Gedroogde selderij gemengd met keukenzout geeft een pittig kruidenmengsel om je gerechten op smaak te brengen.

Wanneer vermijden?
Selderij stimuleert de baarmoeder en mag dus niet worden gebruikt door zwangere vrouwen.


Basilicum verdrijft misselijkheid

Wat?

Dit éénjarige kruid komt van oorsprong uit Azië.

Goed voor...
Basilicum heeft een opwekkend effect en is gunstig voor de spijsvertering. Het maakt zware gerechten beter verteerbaar. Basilicum voorkomt krampen en misselijkheid. Het is eveneens ontstekingsremmend en vermindert stressmigraine.

Hoe te gebruiken?
Basilicum mag niet worden meegekookt en wordt best vers verwerkt. Gedroogde basilicum verliest vaak zijn specifieke aroma.

Wanneer vermijden?
De aanbevolen hoeveelheid basilicum bedraagt 2,5 tot vier gram/dag. Een grotere hoeveelheid kan bijwerkingen geven zoals duizeligheid, zweten en een versnelde hartslag. Dit komt vooral omdat te veel basilicum invloed kan hebben op de bloedsuikerspiegel.


Rozemarijn is goed voor je hart

Wat?

Rozemarijn is een groenblijvend struikje uit het Middellandse-Zeegebied. De blaadjes lijken op naalden en geuren buitengewoon sterk.

Goed voor...
Rozemarijn heeft een gunstige invloed op hart- en bloedvaten en versterkt de zenuwen.

Hoe te gebruiken?
Neem een fles rode wijn en voeg er enkele takjes verse rozemarijn aan toe. Elke dag een glas van deze drank werkt hartversterkend. Het helpt ook tegen futloosheid.

Wanneer vermijden?
Rozemarijn kan migraine verhevigen wanneer je het tijdens een aanval neemt. Neem het enkel preventief.


Dille kalmeert baby

Wat?

Dille behoort tot de familie van de schermbloemige waartoe ook wortels, selder en peterselie behoren.

Goed voor...
Dille helpt bij spijsverteringsproblemen. Bovendien bevat dille veel vitamine C, waardoor het de opname van mineralen bevordert. De zaden, als thee gebruikt, hebben een licht kalmerende werking. Dillewater wordt gebruikt om onrustige baby's te kalmeren. Het helpt ook bij kolieken en winderigheid. Dille stimuleert de melkklieren en is goed voor zogende moeders.

Hoe te gebruiken?
Dille kan zowel vers als gedroogd worden gebruikt als smaakmaker. De zaden kan men verwerken in marinades of thee. Maak een dillethee door drie gram dillezaad te weken in één kopje kokend water. Als je op dille kauwt, helpt het tegen een slechte adem.

Wanneer vermijden?
Er zijn geen bijwerkingen bekend.


Koriander vermindert krampen

Wat?

Koriander is een van de oudste keukenkruiden door de mens gebruikt. Het is een éénjarig kruid met witte tot roze bloemen. Het blad doet ons denken aan kleine selderblaadjes. De zaadjes zijn ongeveer even groot als peperbolletjes.

Goed voor...
Koriander werkt stimulerend en helpt bij spijsverteringsstoornissen. Het vermindert krampen en winderigheid. Bovendien heeft het een antireumatische werking en helpt het dus bij gewrichtspijnen.

Hoe te gebruiken?
Koriander kan vers of gedroogd worden gebruikt. Vooral de zaden worden omwille van hun aromatische smaak veel als keukenkruid gebruikt. Een kompres met geplette korianderzaadjes verlicht pijnlijke gewrichten.

Wanneer vermijden?
Te hoge doseringen kunnen de nieren irriteren.


Knoflook voorkomt verkoudheid

Wat?

Knoflook, één van de meest gebruikte keukenkruiden, komt oorspronkelijk uit Centraal-Azië. De knoflookbol bestaat uit vele afzonderlijke teentjes onder een wit, papierachtig vel.

Goed voor...
Knoflook heeft een gunstige invloed op hart- en bloedvaten. Bovendien heeft knoflook een preventief effect bij verkoudheden en/of virale infecties van de luchtwegen. Ook uitwendig heeft knoflook positieve eigenschappen. Knoflooksap zorgt voor een snellere wondheling. Geraspte knoflook wordt dan weer gebruikt tegen wratten, schimmels en eksterogen.

Hoe te gebruiken?
Om de geneeskundige kracht van knoflook te bekomen, moet je wel behoorlijk wat knoflook eten: het sap van twee teentjes knoflook per volwassene! Knoflook wordt ook in tabletvorm verkocht: een tablet gedroogde kwai-knoflook van 300 mg bevat alle gunstige bestanddelen van een hele knoflookbol, waardoor je sneller aan de dagelijkse behoefte kan voldoen.

Wanneer vermijden?
Te veel knoflook (drie of meer tenen knoflook per maaltijd) kan maagklachten veroorzaken en de leverfunctie verminderen. Knoflook dient ook met mate te worden gebruikt bij zwangerschappen en maagzweren.

Door Caroline Stevens
Goed Gevoel, maart 2010